Nieuws
Vraag van de Maand: augustus
28 augustus 2025Bij het beantwoorden van praktijkvragen over wetten kijken wij vaak naar de memorie van toelichting bij de betreffende wet, bijvoorbeeld de Alcoholwet of de Wet op de kansspelen, die voor ons werk zeer relevant zijn. Toch merken wij dat lang niet altijd duidelijk is wat de Memorie van Toelichting precies is, waar deze te vinden is en hoe hij gebruikt kan worden om praktijkvragen beter te onderbouwen. Daarom leggen wij in dit artikel uit: hoe vind je de Memorie van Toelichting (hierna: MvT) snel, en welke informatie kun je daaruit halen voor de onderbouwing van de vraag?
Wat is de MvT en waarom is die nuttig in onze praktijk?
De MvT is het document waarin de regering het waarom, wat en hoe van een wetsvoorstel uiteenzet. Voor de Alcoholwet bevat de MvT bijvoorbeeld de beleidsdoelen achter maatregelen als de kortingsgrens van 25%, regels voor verkoop op afstand (geborgde werkwijze, leeftijdsverificatie), wederverstrekking, inzet van minderjarige testkopers en diverse vergunning- en toezicht technische keuzes. Deze informatie helpt je om beter te duiden en te interpreteren wat er bedoeld is met de regeling, wat zeker nuttig kan zijn bij bijvoorbeeld het adviseren van bestuurders.
Daarnaast verklaart de MvT waarom bepaalde keuzes zijn gemaakt, hoe deze zich verhouden tot bestaand recht (bijv. APV-/Omgevingswet-koppelingen of Europese regels), en welke uitvoerbaarheids- en handhavingsaspecten zijn meegewogen. Dat is precies de context die je in een advies wilt kunnen gebruiken.
Specifiek bij de Alcoholwet geldt dat dit voorheen de Drank- en Horecawet was. In de MvT zie je dus beide namen terug.
Snel naar de MvT (van de Alcoholwet) in 5 stappen
- Open de Alcoholwet op wetten.overheid.nl.
- Klik op “Toon wetstechnische informatie” (rechtsboven bij de wet).
- Je komt bij de algemene informatie over de Alcoholwet. Ga naar ‘Wijzigingenoverzicht’.
- Ga naar het nummer van het kamerdossier/kamerstuk van de wijziging. (Voorbeeld: Voor de grote herziening die tot de Alcoholwet leidde, is dit Tweede-Kamerdossier 35 337. Klik door naar dit dossier.)
- Er staat nu een behoorlijke lijst met allemaal informatie. De MvT is te vinden door te kijken naar het 'dossier- en ordernummer'. De MvT staat in ordernummer 3 (voorbeeld: Kamerstuk 35 337, nr. 3). Ordernummer 3 bestaat uit een een aantal documenten of het de Memorie ook is, is te lezen in de ondertitel. Daar staat specifiek in de tekst 'Memorie van Toelichting' als het hem betreft.
Noot: Werk je artikel-specifiek? Start dan vanaf het betreffende artikel; de verdere stappen zijn exact hetzelfde.
Tip: naast de MvT vind je in hetzelfde dossier ook de Nota naar aanleiding van het verslag, het Advies Raad van State en het Nader rapport. Deze geven aanvullende uitleg en zijn vaak net zo waardevol voor je onderbouwing.
Extra: waar vind je latere wijzigingen in de MvT?
Naast dossier 35 337 verschijnen er ook nieuwe wijzigingsvoorstellen van de Alcoholwet, elk met een eigen MvT (bijvoorbeeld bij consultaties of latere wetswijzigingen). In het wijzigingenoverzicht bij elk artikel vind je een chronologische lijst met kamerstukken en de parlementaire behandeling. Daarin vind je dus zowel recente als oudere MvT’s bij eerdere wijzigingen en ontwerp- of wijzigingswetten die de Alcoholwet aanpassen.
Tot slot
Heb je een concrete vraag over de Alcoholwet en wil je de juiste passage uit de MvT hebben? Stuur ons dan de artikelverwijzing of de casus. Wij ondersteunen graag bij het beantwoorden van de vraag.
