Op grond van artikel 24, derde lid van de Alcoholwet is het verboden in een horecalokaliteit, gedurende de tijd dat daarin dranken – dit kunnen dranken met of zonder alcohol zijn – worden verstrekt, personen jonger dan 16 jaar dienst te laten doen. Het gaat bij dit verbod om het laten verrichten van werkzaamheden (dienst doen) in een horecalokaliteit op de momenten dat er daadwerkelijk drank verstrekt wordt. Een 15-jarige mag bijvoorbeeld voor openingstijd in de horecalokaliteit nog tafels klaarzetten of schoonmaken etc. De horecalokaliteit is de ruimte die bestemd is voor het verstrekken van alcoholhoudende drank voor gebruik ter plaatse én die op de vergunning (inclusief vierkante meters) van het horecabedrijf vermeld staat. Hetzelfde verbod geldt ook voor de slijtlokaliteit, de ruimte die bestemd is voor het verstrekken van sterke drank voor gebruik elders dan ter plaatse en die op de vergunning van het slijtersbedrijf staat vermeld.
Op de momenten dat er in de horecalokaliteit dranken worden verstrekt mogen minderjarigen van 16- en 17-jaar dus wel in de horecalokaliteit werkzaamheden verrichten, waaronder het uitserveren van alcoholhoudende drank. Er is geen wettelijke bepaling die dit verbiedt. Uiteraard mogen zij zelf géén alcoholhoudende drank nuttigen.
In andere delen van het horecabedrijf is het wel toegestaan om personen die jonger zijn dan 16 jaar te laten werken gedurende de tijd dat in de horecalokaliteit dranken worden verstrekt. Denk bijvoorbeeld aan een van de horecalokaliteit gescheiden gaderobe of in de (spoel)keuken.
Uitzondering voor onderwijs
Op grond van artikel 24, vijfde lid van de Alcoholwet geldt het verbod uit het derde lid niet voor personen die de leeftijd van 16 jaar nog niet hebben bereikt en die alcoholhoudende drank verstrekken in het kader van onderwijs. Deze uitzondering is sinds 1 juli 2021 aan de wet toegevoegd om het mogelijk te maken dat studenten van hoofdzakelijk 14 en 15 jaar stage kunnen lopen in het horecabedrijf. Het gaat hier om studenten die in het vmbo in de basisberoepsgerichte leerweg (vmbo-b), kadergerichtsgerichte leerweg (vmbo-k) of gemengde leerweg (vmbo-g) het profiel zorg en welzijn, horeca, bakkerij en recreatie, groen of dienstverlening en producten volgen. Ook studenten van het praktijkonderwijs, de entreeopleiding, het leer-werktraject, de doorlopende leerroute vmbo-mbo en de geïntegreerde route vmbo-basisberoepsopleiding zijn uitgezonderd. Ten slotte geldt artikel 24, vijfde lid, binnen het voortgezet speciaal onderwijs, voor studenten van het uitstoomprofiel vervolgonderwijs en het arbeidsmarktgericht uitstroomprofiel.
Arbeidswetgeving
Naast de Alcoholwet zal ook rekening gehouden moeten worden met arbeidswetgeving. Zo bepaald de Arbeidstijdenwet, die onderscheid maakt tussen kinderen (jonger dan 16 jaar) en jeugdigen (16- en 17-jarigen), welke soort werkzaamheden, wanneer en hoeveel uur er gewerkt mag worden. Zo mogen 15-jarigen bijvoorbeeld niet afwassen met een geautomatiseerde afwasmachine, mogen 13- en 14-jarigen niet op zondag werken en mogen 16- en 17-jarigen niet tussen 23:00 en 06:00 uur werken. Daarnaast geldt voor maaltijdbezorgers een minimumleeftijd van 16 jaar.
Koninklijke Horeca Nederland (KHN) heeft op hun website meer uitleg staan over de Arbeidstijdenwet.
Aanpassing Arbeidstijdenwet
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft in juni jl. een consultatieversie gepubliceerd om de Nadere regeling kinderarbeid aan te passen. Hiermee wil de minister het mogelijk maken dat kinderen van 13 t/m 15 jaar onder stikte voorwaarden op niet-schooldagen en tijdens vakantieweken tot een later tijdstip en op zondag kunnen werken.
Daarnaast is in het voorstel een algeheel verbod op het werken door kinderen jonger dan 16 jaar in een horecalokaliteit opgenomen. Hiermee wordt de Arbeidstijdenwet strenger dan de Alcoholwet. In dat geval mag de 15-jarige bijvoorbeeld niet meer voor openingstijd de tafels klaarzetten of schoonmaken. In juni schreven we in dit artikel over deze voorgestelde wijziging.